KİK KARARLARI
İHALE KARARI
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, Aşırı düşük teklif açıklamalarının reddedilmesinin mevzuata aykırı olduğu, şöyle ki; yakıt giderlerinde hesaplamalarda yanlışlık ve uyumsuzluklar olduğunun belirtildiği, ancak taraflarınca ortalama değerlerin kullanıldığı, sunulan değere ilişkin yapılan hesaplamalarda oluşan aritmetik hataların firma karını etkileyecek ve zarar unsuru oluşturacak düzeyde olmadığı,
Egzoz gazı emisyon ölçümüne ilişkin açıklamalarını 733,00 TL tutar ile 12 Ay üzerinden yaptıkları, tutarın 368,00 TL ve 11 Ay üzerinden açıklama yapılması gerektiği gerekçesiyle tekliflerinin reddedilemeyeceği,
Sigorta giderlerine ilişkin açıklamalarının dokümanda yer verilen model ve şartlardaki araçlar yerine firmaları adına kayıtlı, işin ifasında kullanılacak olan gerçek araçlarla yapıldığı, mevzuat hükümleri çerçevesinde plaka vererek aşırı düşük açıklaması yapılacağına dair bir hüküm bulunmamakla birlikte işin ifasının tam ve sorunsuz gerçekleştirilmesi açısından kanıt niteliği taşıyacak plakaların sunulduğu, bu çerçevede açıklamaların gerçek ve hâlihazırdaki sigorta poliçeleri ile yapıldığı iddialarına yer verilmiştir.
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “…79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.
79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.
79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.
Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.
79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.
…
79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.
…
79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”
79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.
Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.
79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.
…
79.2.7. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.
79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.
79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.
79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.
79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.
79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir. Ancak birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlerde ilk yıl için alınan sigorta teklifinin ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran esas alınmak suretiyle güncellenerek diğer yıllar için kullanılması mümkündür. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 1/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan sigorta prim tutarı maliyet kalemi, Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Eylül ayı değişim oranı (%26,44) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL*1,2644) 126,44 TL; 2021 yılı için (126,44 TL*1,2644) 159,87 TL; 2022 yılı için (159,87 TL*1,2644) 202,14 TL olarak hesaplanacaktır. …” açıklaması,
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: DSİ 20. Bölge Müdürlüğü (Kahramanmaraş) - 202. Şube Müdürlüğü (Gaziantep) Personel Taşıma Servis Aracı Kiralanması Hizmet Alımı
b) Türü: Hizmet alımı
c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği
…
e) Miktarı: DSİ 202. Şube Müdürlüğü (Gaziantep) için: 3 adet 19+1 Kişilik Otobüs ve 4 adet 14+1 Kişilik Minibüs olmak üzere toplam 7 adet servis aracının 11 ay süreyle kiralanması.…” düzenlemesi,
“Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “…25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:
25.3.1.
Bu ihale için amortisman, akaryakıt, bakım, lastik (yazlık ve kışlık), personel maliyetleri ile zorunlu mali mesuliyet sigortası, ferdi kaza sigortası, motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene, egzoz emisyon ölçümü, güzergah tabela bedeli, sözleşme damga vergisi, ödemeler üzerinden ödenecek damga vergisi, karar pulu bedeli, varsa noter gideri ve kamu ihale kurumu payı önemli teklif bileşenleri olarak belirlenmiş ve teklif fiyatına dahil edilmiştir…” düzenlemesi,
“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;
a) Verilen hizmetin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi,
Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşme bedeline dahil olan giderler” başlıklı 7’nci maddesinde “ 7.1. Taahhüdün (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlar dahil) yerine getirilmesine ilişkin ulaşım, sigorta, vergi, resim, harç ve sözleşme giderleri ile amortisman, akaryakıt, bakım, lastik (yazlık ve kışlık), personel maliyetleri ile zorunlu mali mesuliyet sigortası, ferdi kaza sigortası, motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene, egzoz emisyon ölçümü, güzergah tabela bedeli, sözleşme damga vergisi, ödemeler üzerinden ödenecek damga vergisi, karar pulu bedeli, varsa noter gideri ve kamu ihale kurumu payı önemli teklif bileşenleri olarak belirlenmiş olup sözleşme bedeline dahildir. İlgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak Katma Değer Vergisi, sözleşme bedeline dahil olmayıp İdare tarafından Yükleniciye ödenecektir.” düzenlemesi,
“İşin Süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 01.02.2025; işi bitirme tarihi 31.12.2025…” düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin “Genel Şartlar” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İşin Niteligi: Devlet Su işleri 20. Bölge Müdürlüğü 202. Şube Müdürlüğünde görev yapan personeli toplama ve dağıtma hizmetlerdir.
2.1.1. Şartname kapsamında servis hizmetleri aşağıdaki gibidir:
a) Hafta içi mesai günlerinde Devlet Su işleri 202. Şube Müdürlüğünde saat 08:00'de göreve başlayan personeli ekte (EK-1) verilen listedeki servis güzergahlarını takip ederek 07:50-08:00 arasında mesai yerlerinde olacak şekilde toplamak; Devlet Su işleri 202. Şube Müdürlüğünde saat 07:00'de göreve başlayan işçi personeli ekte (EK-1) verilen listelerdeki servis güzergahlarını takip ederek saat 06:50-07:00 arasında mesai yerlerinde olacak şekilde toplamak.
b) Hafta içi mesai günlerinde Devlet Su işleri 202. Şube Müdürlüğünde görev yapan personeli 17:00 de hareket edecek şekilde ekte (EK-1) verilen listedeki servis güzergahlarını takip ederek semtlerine dağıtmak.
c) Vardiya Servisleri ile hafta içi mesai günleri, cumartesi, pazar ve bayram günleri de dahil olmak üzere 24 saat esasına göre ekte verilen servis saat ve güzergahlarını takip ederek vardiya personelinin ikamet-iş yeri arasında getirilip götürülmesini sağlamak.” düzenlemesi yer almaktadır.
Teknik Şartname’nin 1’inci Ek’inde “Servis Çizelgeleri ve Güzergah Krokileri”ne ilişkin düzenlemeler yer almaktadır.
Birim Fiyat Teklif Cetveli’nde aşağıdaki düzenlemeler yer almaktadır;
A1 |
B2 |
||||
Sıra No |
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6 |
Birimi |
Miktarı |
Teklif Edilen4 Birim Fiyat |
Tutarı |
1 |
14+1 Kişilik Minibüs, Günlük 50 km, KARATAŞ S/S (G.ANTEP) |
gün |
229 |
|
|
2 |
14+1 Kişilik Minibüs, Günlük 80 km, İBRAHİMLİ S/S (G.ANTEP) |
gün |
229 |
|
|
3 |
19+1 Kişilik Otobüs, Günlük 100 km, SEYRANTEPE S/S (G.ANTEP) |
gün |
229 |
|
|
4 |
14+1 Kişilik Minibüs, Günlük 50 km, KARATAŞ M/S (G.ANTEP) |
gün |
229 |
|
|
5 |
19+1 Kişilik Otobüs, Günlük 50 km, İBRAHİMLİ M/S (G.ANTEP) |
gün |
229 |
|
|
6 |
19+1 Kişilik Otobüs, Günlük 60 km, SEYRANTEPE M/S (G.ANTEP) |
gün |
229 |
|
|
7 |
14+1 Kişilik Minibüs, Günlük 270 km, BİRECİK NİZİP POMPA İSTASYONU VARDİYA SERVİSİ (G.ANTEP) |
gün |
334 |
|
|
TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç) |
|
Başvuruya konu ihalenin Devlet Su İşleri 20. Bölge Müdürlüğü Makina İmalat ve Donatım Şube Müdürlüğü tarafından açık ihale usulüyle ve birim fiyat üzerinden teklif alınmak suretiyle 17.01.2025 tarihinde gerçekleştirilen “Personel Taşıma Servis Aracı Kiralanması Hizmet Alımı” ihalesi olduğu, 13 istekli tarafından teklif sunulduğu, başvuru sahibi Çevik Öğr. Ser. Tur. Taş. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti. dahil olmak üzere 4 istekli tarafından verilen tekliflerin, idarece 4.520.348,53 TL olarak hesaplanan sınır değerin altında bulunduğu ve aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği, söz konusu isteklilerden 17.01.2025 tarihli EKAP üzerinden gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talebi konulu yazı ile aşırı düşük teklif açıklaması istendiği, söz konusu yazıda “…Amortisman, akaryakıt, bakım, lastik (yazlık ve kışlık), personel maliyetleri ile zorunlu mali mesuliyet sigortası, ferdi kaza sigortası, motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene, egzoz emisyon ölçümü, güzergah tabela bedeli, sözleşme damga vergisi, ödemeler üzerinden ödenecek damga vergisi, karar pulu bedeli ve varsa kamu ihale kurumu payı…” önemli maliyet bileşenleri olarak belirlendiği görülmüştür.
İhale komisyonunun 27.01.2025 tarihli kararı ile başvuru sahibi Çevik Öğr. Ser. Tur. Taş. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti. harici diğer isteklilerin aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığının ifade edildiği, Çevik Öğr. Ser. Tur. Taş. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının da uygun bulunmayarak teklifin reddedildiği, Doğa Öğr. Ser. Tur. Taş. Tem. Araç Kira. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, Clk Taş. Tur. Oto. Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.
Anılan kararda Çevik Öğr. Ser. Tur. Taş. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmamasına ilişkin olarak;
“1. Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.2.2.1. maddesine göre teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-0.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-0.6) düzenlenmesi ve aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulması gerekmektedir. Firma tarafından bakım, lastik ve güzergah tabelası için fiyat teklifleri alınmış ancak söz konusu tutanaklar sunulmamıştır.
2. Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.3.4. maddesine göre isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine, teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi, bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması ve sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresini kapsaması gerekirken firma tarafından söz konusu teyit yazısı sunulmamıştır.
3. Motorlu taşıtlar vergisi 7-15 yaş aralığı için hesaplanmıştır. Ancak 27S3710 plakalı 16+1 kişilik minibüs 2022 model olup 3 yaşındadır. 27S5103 plakalı 16+1 kişilik minibüs 2023 model olup 2 yaşındadır.
4. Motorlu taşıtlar vergisi tüm araçlar için 11 aylık hesaplama yapılması gerekirken 12 ay için hesaplama yapılmıştır.
5. Trafik sigortası poliçesi 27S3710 plakalı 16+1 kişilik minibüs için 22.02.2024 tarihinde düzenlenmiş olup sigorta fiyatı güncel değildir.
6. Trafik sigortası poliçesi 27S1161 plakalı 16+1 kişilik minibüs için 17.04.2024 tarihinde düzenlenmiş olup sigorta fiyatı güncel değildir.
7. Trafik sigortası poliçesi 27S5032 plakalı 16+1 kişilik minibüs için 23.01.2024 tarihinde düzenlenmiş olup sigorta fiyatı güncel değildir.
8. Trafik sigortası poliçesi 27S0012 plakalı 16+1 kişilik minibüs için 31.03.2024 tarihinde düzenlenmiş olup sigorta fiyatı güncel değildir.
9. Trafik sigortası poliçesi 27S1104 plakalı 19+1 kişilik otobüs için 22.07.2024 tarihinde düzenlenmiş olup sigorta fiyatı güncel değildir.
10. Trafik sigortası ücretleri, işin süresi 11 ay olduğu için, 11 aylık hesaplanması gerekirken 12 aylık hesaplanmıştır.
11. Araç muayene ücreti, aşırı düşük açıklaması hesabında 14+1 kişilik minibüs için yıllık KDV hariç 2.620,80 TL/1,2=2.184,00 TL olarak alınması gerekirken KDV dahil olarak hesaplanmış, 11 ay için hesaplama yapılması gerekirken 12 ay için hesaplama yapılmıştır.
12. Araç muayene ücreti, aşırı düşük açıklaması hesabında 19+1 kişilik otobüs için yıllık KDV hariç 3.543,60 TL/1,2=2.953,00 TL olarak hesaplanması gerekirken KDV dahil olarak hesaplanmış, 11 ay için hesaplama yapılması gerekirken 12 ay için hesaplama yapılmıştır.
13. Egzoz emisyon ölçümü için yıllık ücret KDV hariç 368,00/1,2=306,67 TL olması gerekirken aşırı düşük açıklaması hesabında 733,00 TL olarak hesaplanmıştır. Ayrıca hesaplamanın 11 ay için yapılması gerekmektedir.
14. Interteks Otomotiv Akar. İnş. San. ve Tic. A.Ş. firmasından alınan belgede araçların yakıt tüketim oranları 14+1 Kişilik Ford Transit Minibüs ve 19+1 Kişilik Ford Transit Otobüs için şehir içi 9,2 lt/100 km (0,092 It/km), şehir dışı 7,4 lt/100 km (0,074 It/km), ortalama 8,1 İt/100 km (0,081 It/km) olarak bildirilmiştir. Ancak aşırı düşük açıklaması hesabında 14+1 kişilik minibüs yakıt sarfiyatı 0,10 It/km, 19+1 kişilik minibüs yakıt sarfiyatı 0,12 It/km olarak alınmış olup rakamlar arasında uyumsuzluk bulunmaktadır.” gerekçelerine yer verildiği anlaşılmıştır.
Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde akaryakıt, egzoz emisyon ölçümü ve trafik sigortası girdilerine ilişkin açıklamaların tekliflerinin reddedilmesine gerekçe olarak gösterilemeyeceğinin iddia edildiği görülmekle birlikte, ihale komisyonu kararında fiyat teklifi alınarak açıklanan girdilere ilişkin dayanak tutanakların sunulmadığı ve motorlu taşıtlar vergisi hesabında plakası sunulan araçlara ilişkin yaşlarının kullanılmadığı gerekçelerine de yer verildiği anlaşılmıştır.
Yapılan incelemede Teknik Şartname’nin Ek 1’inde ihale konusu iş kapsamında güzergahlarda kullanılacak araç kapasitelerine ve güzergah mesafelerine yer verildiği görülmüş olup güzergah mesafeleri 50km, 80km, 50km ve 270km olmak üzere 4 adet Minibüs (14+1), 100 km, 50 km ve 60 km olmak üzere 3 adet Otobüs (19+1)’ün kullanılacağı anlaşılmıştır.
Önemli teklif bileşeni olarak belirlenen akaryakıt girdisine ilişkin açıklama kapsamında başvuru sahibi tarafından 14+1 kişilik Ford Transit Minibüs ve 19+1 kişilik Ford Transit Otobüs araçlarının 100 km’deki ortalama yakıt tüketimini göstermek üzere araçlara ait teknik ve donanım özellikleri ile birlikte Ford markasının yetkili servisi olduğu anlaşılan Interteks Otomotiv Akar. İnş. San. ve Tic. A.Ş.den alınan 16.01.2025 tarihli belgelerin sunulduğu, söz konusu belgelerin kaşelenip imzalandığı ve belgede yakıt tüketimi şehir içi için 9,2 lt/100 km, şehir dışı için 7,4 lt/100 km ve ortalama 8,1 lt/100 km olarak belirtildiği tespit edilmiştir.
Açıklama kapsamında yer verilen yakıt maliyet tablosunda güzergahlarda kullanılacak araç kapasite ve sayıları, güzergah mesafeleri, araçların aylık çalışma gün sayısı ihale dokümanında yer verilen hususlara uygun olarak belirlendiği, ortalama yakıt tüketimi 14+1 kişilik Ford Transit Minibüs için 0,10 It/km, 19+1 kişilik Ford Transit Otobüs için 0,12 It/km olarak belirlenerek hesaplama yapıldığı görülmüştür.
EPDK tarafından yayımlanmış 17.01.2025 tarihli Petrol Piyasası Bayi Satış Fiyatı Bülteni’nde motorinin litre fiyatının 47,25 TL olarak yer aldığı, söz konusu tutarın KDV hariç 39,375 TL’ye karşılık geldiği, başvuru sahibi istekli tarafından akaryakıt girdisine ilişkin hesaplamada motorin litre fiyatının KDV hariç 40,70 TL olarak hesaplandığı görülmüştür.
Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında tevsik için sunulan belgelerde yer verilen tutarların ya da tüketim oranlarının üzerinde hesaplama yapılmasının aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında istekli lehine avantaj oluşturmayacağı ve hesaplamalarda aritmetik hata yapılmadığı anlaşıldığından söz konusu hususun idarece aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilmesine gerekçe oluşturamayacağı değerlendirilmiştir.
Egzoz gazı emisyon ölçümü ücretine ilişkin yapılan incelemede, Yakıt ve Personel Giderleri Hariç Genel Giderler Maliyet Tablosu’nda araç başına 733,00 TL olarak açıklama yapıldığı, ihale tarihi itibariyle ülkemizde yetkili araç muayene istasyonu olan TÜVTÜRK Egzoz Emisyon ölçüm Listesi’nde 1 Ocak 2025 itibarıyla geçerli olan egzoz gazı emisyon ölçüm fiyatının KDV dahil 368,00 TL olarak belirlendiği ve başvuru sahibinin ilgili girdiye ilişkin açıklamasının ihale komisyonu kararında “Egzoz emisyon ölçümü için yıllık ücret KDV hariç 368,00/1,2=306,67 TL olması gerekirken aşırı düşük açıklaması hesabında 733,00 TL olarak hesaplanmıştır. Ayrıca hesaplamanın 11 ay için yapılması gerekmektedir.” gerekçesiyle reddedildiği görülmüştür. Yapılan incelemede egzoz emisyon ölçüm ücretinin KDV dahil açıklanması, ölçüm ücretinin üzerinde bir tutar ile açıklanması ya da 11 ay yerine yıllık açıklanması hususlarının aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında istekli lehine avantaj oluşturmayacağı değerlendirilmiştir.
Aşırı düşük teklif açıklaması talebi kapsamında ihale konusu işte kullanılacak araçların sigorta giderlerinin idare tarafından önemli teklif bileşeni olarak belirlendiği görülmüştür. Benzer şekilde sigorta giderlerine ilişkin açıklamanın da 11 ay yerine 12 ay üzerinden hesaplanması hususu gerekçe gösterilerek teklifin reddedildiğin görüldüğü, söz konusu hususun aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında istekli lehine avantaj oluşturmayacağı değerlendirilmiştir.
Bununla birlikte anılan sigorta poliçelerinde sadece sigorta acentelerin imzalarının yer aldığı, ilgili mevzuat hükümlerine doğrultusunda sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan yetkili kişilerce imzalanmış teyit yazılarının sunulmadığı anlaşıldığından idarenin söz konusu gerekçesinin yerinde olduğu değerlendirilmiş olup poliçelerin işin süresini kapsayıp kapsamadığı hususunda ilave değerlendirme yapılmasına ihtiyaç görülmemiştir.
Ayrıca teklifi oluşturan bakım, lastik (yazlık ve kışlık) ve güzergah tabela bedeli maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alındığı ancak maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenmediği de görüldüğünden başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece reddedilmesinin mevzuata uygun olduğu başvuru sahibinin aksi yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.
Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.
Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde “başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunması” koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin tamamının iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.
Toplantı No | : 2025/011 |
Gündem No | : 29 |
Karar Tarihi | : 12.03.2025 |
Karar No | : 2025/UH.I-718 |
İHALE KARARLARI İHALEDANIŞMANI